Қазақстанның Даму Банкі: кімге ақша береді және қандай талаппен
Қазақстанның Даму Банкі (ҚДБ) — «Бәйтерек» холдингінің мемлекеттік банкі, ол өңдеу өнеркәсібіндегі, инфрақұрылымдағы және экспорттағы ірі жобаларды қаржыландырады. Шағын бизнеске мұнда жол жоқ: несиелер 7 млрд ₸-ден басталады, тамақ өнеркәсібіне — 3 млрд, экспорттық мәмілеге — 1 млрд. ҚДБ кімге келетінін, қандай талаптар қоятынын, өз ақшаңыздан қанша керек екенін және өтінім қалай қаралатынын талдаймыз.
Қазақстанның Даму Банкі деген не?
Қазақстанның Даму Банкі — 2001 жылы құрылған мемлекеттік даму институты. Оның акцияларының 100 %-ы «Бәйтерек» холдингіне тиесілі, ол өңдеу өнеркәсібінің, инфрақұрылымның және экспорттың жобаларын қаржыландырады.
Бұл кәдімгі банк емес: мұнда жай ғана айналым қаражатына несие алу мүмкін емес, айналым ақшасын тек инвестициялық жобаның ішінде береді. ҚДБ нақты инвестициялық жобаға ұзақ ақша береді және жобаның экономикаға елеулі әсері болуын талап етеді. Банктің еншілес компаниясы — Өнеркәсіпті дамыту қоры, ол лизингпен және машина жасауды қаржыландырумен айналысады.
"Қазақстанның Даму Банкі" АҚ "Бәйтерек "Ұлттық инвестициялық холдингі" АҚ құрылымына кіреді, "Қазақстанның Даму Банкі" АҚ акцияларының 100% - ы "Бәйтерек "Ұлттық инвестициялық холдингі" АҚ-ға тиесілі.Дереккөз: idfrk.kz, «Жалғыз акционер»; kdb.kz, «Банк туралы»; 29.09.2026 салыстырылды
Қазақстанның Даму Банкінің талаптары қандай?
Инвестициялық жобаға қарыз — 7 млрд ₸-ден, тамақ өнімдері мен сусындар өндірісіне — 3 млрд ₸-ден, мерзімі 5 жылдан 20 жылға дейін. Өз ақшаңыз жоба сметасының кемінде 20 %-ы, ал жобалық қаржыландыруда кемінде 30 %-ы болуы керек.
| Өнім | Ең аз сома | Ескеретін жайт |
|---|---|---|
| Инвестициялық жоба | 7 млрд ₸, тамақ өнеркәсібі — 3 млрд ₸ | 5–20 жыл, өз үлесіңіз 20 %-дан; айналым қаражаты — желінің 40 %-ына дейін және тек жобаның ішінде |
| Жобалық қаржыландыру | 7 млрд ₸ | 20 жылға дейін, өз үлесіңіз 30 %-дан |
| Синдикатталған қарыз | Барлығы 7 млрд ₸, ҚДБ үлесі 3,5 млрд ₸-ден | Басқа банктермен бірге |
| Экспорттық операция | 1 млрд ₸ | Мерзімі — экспорттық келісімшарттың талаптарына қарай |
| Басқа банктің несиесі бойынша кепілдік | 7 млрд ₸, тамақ — 3 млрд, экспорт — 1 млрд | Қарыздың 100 %-ына дейін, 20 жылға дейін |
Мөлшерлеме. 2025 жылғы маусымда банк саласы мен өңіріне қарамастан жаңа теңгелік инвестициялық жобалар бойынша жылдық 12,6 % бірыңғай мөлшерлеме жариялады. Өнім бетінде сан жоқ: онда мөлшерлеме қарыз алу құнына, жобаның тәуекеліне және банк шығыстарына қарай есептеледі делінген. 2026 жылға 12,6 % мөлшерлеменің расталғанын сайттардан таппадық, сондықтан оны өтінім бергенде нақтылаңыз.
Оның орнына банк жобаның жұмысына қажет тауарлар мен қызметтерді қазақстандық өндірушілерден сатып алуды талап етеді. ҚДБ кепілдіктері көтерме және бөлшек саудаға, автомобиль жөндеуге және ойын-сауыққа берілмейді.
Қарыздың ең төменгі сомасы – 7 миллиард теңге. Тағам өнімдері мен сусын өндірісі саласында және мемлекеттік-жекеменшік серіктестік жүзеге асырылатын жобалар үшін – 3 миллиард теңге. Қарыздың ең төменгі мерзімі – 5 жыл. Компанияның өзінің жеке қатысу өлшемі – инвестициялық жоба смета сомасының 20% кем емес.Дереккөз: kdb.kz, «Инвестициялық жобалар», «Экспорттық операциялар», «Кепілдіктер»; 29.09.2026 салыстырылды; baiterek.gov.kz, ҚДБ-ның 11.06.2025 баспасөз релизі
Даму Банкі және Даму қоры: кепіл жетпесе
2025 жылғы маусымда ҚДБ хабарлады: кепіл жетпесе, банк «Даму» жанындағы кепілдік қорының кепілдігімен ақша бере алады. Бұл кепілдік жоба құнының 30 %-ына дейін жабады, ал бастамашы жобаға бәрібір кемінде 20 % өз ақшасын салады.
Мемлекет осылай ірі жобаның әдеттегі мәселесін шешкісі келеді: зауыт әлі салынбаған, кепілге қоятын ештеңе жоқ. «Даму» сайтында бұл тетік қазір сипатталмаған: онда 7 млрд ₸-ден аспайтын несиелер бойынша 85 %-ға дейін кепілдік бар, кепілдіктің өзі 3,5 млрд ₸-ден аспайды. Сондықтан мұндай кепілдіктің сіздің жобаңызға бар-жоғын ҚДБ-дан нақтылаңыз. 7 млрд ₸-ден кіші жобаларға ҚДБ келмейді. Оларды кәдімгі банктер жүргізеді, ал «Даму» мұндай несиелерді кепіл жетпегенде 85 %-ға дейінгі кепілдігімен немесе мөлшерлемені субсидиялаумен қолдайды.
…кепілді қамтамасыз ету жеткіліксіз болған жағдайда ҚДБ «Даму» Қоры жанындағы жаңа кепілдік қорының кепілдігімен қаржыландыруды ұсына алады. … Қордың кепілдігі жоба құнының 30% дейін жабады…Дереккөз: kdb.kz және baiterek.gov.kz, ҚДБ-ның 11.06.2025 баспасөз релизі; damu.kz, «Кепілдік қоры»; 29.09.2026 салыстырылды
Қазақстанның Даму Банкіне өтінімді қалай беруге болады?
Өтінім үш кезеңмен, құжаттар толық болғанда барлығы 60 жұмыс күнінде қаралады: 5 жұмыс күніндегі бизнес-ұсыныс пен 25 жұмыс күніндегі индикативтік талдау тегін, банктік сараптама 30 жұмыс күнін алады.
Өтінімді my.kdb.kz сайтындағы жеке кабинет арқылы беруге болады. Банктің мекенжайы — Астана, Мәңгілік Ел даңғылы, 55А; телефондар 1408 және +7 (7172) 79 26 00, пошта info@kdb.kz.
Құжаттардың толық топтамасын ұсынған кезде өтінімді қараудың жалпы мерзімі 60 жұмыс күнін құрайды. I Кезең. Бизнес-ұсыныс. … Бірінші кезең ақысыз негізде жүзеге асырылады және барлық қажетті ақпаратты ұсыну шартымен, 5 жұмыс күні ішінде жүргізіледі.Дереккөз: kdb.kz, «Инвестициялық жобалар», «Экспорттық операциялар», «Кепілдіктер»; 29.09.2026 салыстырылды
Жобаңыз 7 млрд ₸-ден кіші болса
7 млрд ₸-ден кіші жобамен «Даму» қорының қолдауы бар банкке барасыз, ал 1 млрд ₸-ден бастап машина жасау жобасымен — Өнеркәсіпті дамыту қорына.
Егер сіз мемлекеттік сатып алудағы мердігер немесе өнім беруші болсаңыз, тапсырыс берушіге несие емес, өтінімді, шарттың орындалуын немесе авансты қамтамасыз ету керек. Оны банк кепілдігі жабады, ал «Даму» қоры банкке осындай кепілдіктің 85 %-ына дейін кепілдік бере алады.
Жиі қойылатын сұрақтар
ҚДБ-дан шағын бизнеске несие алуға бола ма?
Жоқ, ең аз қарыз — экспортқа 1 млрд ₸ және инвестициялық жобаларға 3-тен 7 млрд ₸-ге дейін. Шағын бизнес мемлекеттік қолдауды банктер мен «Даму» қоры арқылы алады.
ҚДБ-Лизинг пен Өнеркәсіпті дамыту қоры — бір нәрсе ме?
Иә. «ҚДБ-Лизинг» 2020 жылғы қыркүйекте Өнеркәсіпті дамыту қоры болып қайта аталды.
Даму Банкіне өтінім ақылы ма?
Алғашқы екі кезең — бизнес-ұсыныс пен индикативтік талдау — тегін.
ҚДБ Бәйтерекке кіре ме?
Иә, банк акцияларының 100 %-ы «Бәйтерек» холдингіне тиесілі.
Әрі қарай
«Даму» арқылы жеңілдетілген несие ала аласыз ба?
Телефонмен айтамыз: қай талапқа сай келесіз, нені толықтыру керек. Қоңырау шалып, тегін кеңес береміз. Бұл сізге ешқандай міндет жүктемейді.