Бизнеске мемлекеттік гранттар: 2026 жылы қандай түрлері бар және кімге беріледі
2026 жылы бизнеске мемлекеттен берілетін гранттар — 3 конкурстық бағдарлама, олардың ешқайсысы ЖК ашқаны үшін ғана ақша бермейді. Қандай түрлері бар: әлеуметтік осал топтағы адамдарға жаңа бизнес-идеяға 1 730 000 ₸-ге дейін, әлеуметтік кәсіпкерлерге 5 млн ₸-ге дейін және шағын бизнеске технологияны іске қосуға 100 млн ₸-ге дейін. Сізге қай грант сай келетінін, жастарға, әйелдерге және фермерлерге грант бар-жоғын, өтінімді қалай беру керегін және гранттан салық төлеу керек пе екенін талдаймыз.
2026 жылы мемлекет бизнеске қандай гранттар береді?
2026 жылы мемлекетте бизнеске арналған 3 грант бар: Еңбек министрлігі арқылы жаңа бизнес-идеяға 1 730 000 ₸-ге дейін, әкімдіктен әлеуметтік кәсіпкерлерге 5 млн ₸-ге дейін және технологияларды коммерцияландыруға 100 млн ₸-ге дейін.
| Грант | Сомасы | Кімге | Кім береді |
|---|---|---|---|
| жаңа бизнес-идеяға | 400 АЕК-ке дейін, 2026 жылы 1 730 000 ₸-ге дейін | әлеуметтік осал 7 топтағы адамдарға: жұмыссыздарға немесе бір жылға толмаған ЖК-ға, «Бастау Бизнес» сертификаты болса | әкімдік жанындағы комиссияның шешімі бойынша еңбек мобильділігі орталығы |
| әлеуметтік кәсіпкерлерге | 5 000 000 ₸-ге дейін, өз үлесіңіз кемінде 20 % | әлеуметтік кәсіпкерлер тізіліміндегі кәсіпкерлерге және «Бір ауыл — бір өнім» финалистеріне | әкімдіктің кәсіпкерлік басқармасы, шартқа «Даму» қоры қол қояды және ақшаның жұмсалуын бақылайды |
| технологияларды коммерцияландыруға инновациялық грант | 100 млн ₸-ге дейін: өнімді жетілдіруге 20 млн ₸-ге дейін және өндірісті іске қосуға 80 млн ₸-ге дейін | бизнес-инкубатордан немесе акселератордан өткен, дайын прототипі және 2–5 адамдық командасы бар шағын бизнеске | инновациялық дамудың ұлттық институты, республикалық бюджет қаражаты |
Үш грант та қайтарымсыз және конкурстық: ақша нақты жобаға беріледі, кейін неге жұмсалғаны тексеріледі. 400 АЕК-тік грант пен 5 млн ₸-ге дейінгі грант бір рет қана беріледі.
Жаңа бизнес-идеяларды іске асыруға арналған қайтарымсыз гранттар (бұдан әрі - гранттар) халықтың әлеуметтік осал топтары қатарындағы адамдарға конкурстық негізде 400 еселенген айлық есептік көрсеткіштің мөлшеріне дейін беріледі.Дереккөз: ҚР ЕХӘҚМ 30.06.2023 № 272 бұйрығы, 11-т.; ҚР Үкіметінің 17.09.2024 № 754 қаулысы; Инновациялық гранттар беру қағидалары туралы бұйрық (тірк. № 21367), adilet.zan.kz; 29.09.2026 салыстырылды
Сізге қай грант сай келеді
Таңдау сіздің кім екеніңізге байланысты: нөлден бастайтын әлеуметтік осал топтағы адамға — 400 АЕК-тік грант; әлеуметтік кәсіпкерге немесе «Бір ауыл — бір өнім» финалисіне — 5 млн ₸-ге дейін; акселератордан өткен технологиялық стартапқа — инновациялық грант.
- 400 АЕК-тік грант. Атаулы әлеуметтік көмек алушыларға, жәрдемақы алатын көпбалалы отбасыларға, мүгедектігі бар адамдарға және мүгедектігі бар балалардың ата-аналарына, қандастарға, қоныс аударушыларға және асыраушысынан айырылу бойынша төлем алушыларға сай келеді. Тіркелген жұмыссыз немесе бір жылға толмаған ЖК болу және соңғы 3 жыл ішінде «Бастау Бизнес» оқуынан өту керек. 2026 жылы бір лек өтті: 24 маусымнан 8 шілдеге дейін, бүкіл ел бойынша 3 764 грантқа.
- 5 млн ₸-ге дейінгі грант. Алдымен әкімдік арқылы әлеуметтік кәсіпкерлер тізіліміне кіру немесе «Бір ауыл — бір өнім» финалисі болу керек, содан кейін конкурсқа қатысу керек. Өз ақшаңыз немесе мүлкіңіз грант сомасының кемінде 20 %-ы болуы тиіс. Астанада конкурсқа өтінімдерді 2026 жылғы 15–20 қазанда қабылдау жоспарланған.
- Инновациялық грант. Ғылыми жұмыстың нәтижесі, тәжірибелік үлгі немесе өнімнің алғашқы жұмыс нұсқасы және 2–5 маманнан тұратын команда қажет. Грант шығынның 90 %-ына дейін жабады, әр кезеңде өз үлесіңіз кемінде 10 % болуы керек. Қабылдау туралы хабарландыру 30 жұмыс күні бұрын жарияланады, шешім 45 жұмыс күнінен аспайтын мерзімде қабылданады. 2026 жылы қабылдау туралы ресми хабарландыру таппадық.
Жастарға және әйелдерге арналған гранттар бар ма?
2026 жылы жастарға немесе әйелдерге арналған жеке мемлекеттік гранттар жоқ. Жас кәсіпкерлерге мемлекет мөлшерлемесі 2,5 %-дан аспайтын 5 млн ₸-ге дейін микронесие береді, ал үш грант қағидаларының ешқайсысында жынысқа қатысты шарт жоқ.
«Бір ауыл — бір өнім» жобасы ауылдағы әйелдерге арналып ойластырылған, бірақ грант қағидалары бойынша оның финалисі кез келген шағын немесе орта бизнес бола алады.
«Даму» қорында грант жоқ: ол мөлшерлемені субсидиялайды, кепілдік, лизинг береді және оқытады. Астана, Алматы, Шымкент және Алматы облысындағы стартаптар үшін қорда «Арманнан Іске» бар: оқудан кейін несие сомасының 90 %-ына дейін қор кепілдік беретін жеңілдікті несиеге үміттенуге болады, өз ақшаңыз кемінде 15 % болуы керек.
Бағдарламаны ойдағыдай аяқтаған қатысушылар несие сомасының 90% -на дейін Даму қорынан кепілдік бере отырып, жеңілдікті қаржыландыруды алуға үміткер бола алады. Жобаға өзінің қатысуын растау: кемінде 15%.Дереккөз: damu.kz, «Арманнан Іске»; business.enbek.kz; 29.09.2026 салыстырылды
Фермерлерге грант бар ма?
Ауыл шаруашылығы министрлігінде фермерлерге қайтарымсыз грант жоқ: мемлекет ауыл шаруашылығына субсидия береді, мысалы, тұқым құнының 40–70 %-ын өтейді.
Жаңадан бастаған фермер әлеуметтік осал топтан болса, 400 АЕК-тік грант ала алады: бұл ақшаға мал, құс, тұқым және көшет сатып алуға рұқсат етілген. Немесе әлеуметтік кәсіпкерлер тізілімінде болса не «Бір ауыл — бір өнім» финалисі болса, 5 млн ₸-ге дейінгі грант ала алады.
Грантқа салық салына ма?
2026 жылғы Салық кодексінде кәсіпкерлерге берілетін мемлекеттік гранттар салықтан босатылмайды, сондықтан грант кіріске қосылады: оңайлатылған декларациядағы ЖК-да — декларация кірісіне, ЖШС-да — жылдық жиынтық кіріске.
Кодекс грант деп мемлекеттер мен үкіметтерден, сондай-ақ арнайы тізбедегі халықаралық және басқа ұйымдардан алынған мүлікті атайды. Әкімдіктің немесе еңбек мобильділігі орталығының гранты, біздің түсінуімізше, бұл анықтамаға сай келмейді, ал салық үшін ол өтеусіз алынған мүлік немесе шығынды жабуға берілген бюджет ақшасы болып саналады. Дәл осы гранттар бойынша салық органының тікелей түсіндірмесін таппадық, сондықтан декларация тапсырар алдында бухгалтерден нақтылаңыз.
5) шығындарды жабу үшін мемлекеттiк бюджет қаражатынан алынған сомадан; … 7) кәсiпкерлiк мақсаттарда пайдалануға арналған өтеусiз алынған мүлiк түрiндегi кірістен (қайырымдылық және гуманитарлық көмектен басқа).Дереккөз: ҚР 18.07.2025 № 214-VIII Салық кодексі, 9, 237, 246, 724-баптар, adilet.zan.kz; 29.09.2026 салыстырылды
Грантқа өтінімді қалай беруге болады
400 АЕК-тік грантқа өтінім лек мерзімінде business.enbek.kz сайтында ЭЦҚ-мен беріледі, 5 млн ₸-ге дейінгі грантқа — әкімдік хабарландыруы бойынша eGov арқылы, инновациялық грантқа — қабылдаудан 30 жұмыс күні бұрын жарияланатын хабарландыру бойынша.
Үш жағдайда да бизнес-жоспар керек. 400 АЕК-тік грант үшін мемлекет 10 бөлімнен тұратын дайын үлгі береді, 5 млн ₸-ге дейінгі грант үшін — ай сайынғы есептері бар «Жоба туралы мәліметтер» нысанын. Жобаны комиссия алдында өзіңіз қорғайсыз, онлайн қорғауға да болады.
Жиі қойылатын сұрақтар
400 АЕК-тік грантқа ЖК-сыз өтінім беруге бола ма?
Иә, егер тіркелген жұмыссыз болсаңыз. Бірақ мақұлданғаннан кейін 5 жұмыс күні ішінде ЖК тіркеп, шот ашу керек, әйтпесе грант берілмейді.
Екі грант алуға бола ма?
400 АЕК-тік грант бұрын мемлекеттік бағдарламалар бойынша грант немесе микронесие алғандарға берілмейді. 5 млн ₸-ге дейінгі грант бұрын осындай грант алғандарға берілмейді.
«Даму» қоры грант бере ме?
Жоқ, қорда несиелер, кепілдіктер, мөлшерлеме субсидиясы, лизинг және оқыту бар.
Әрі қарай
Грант ала алмадыңыз ба? Басқа мемлекеттік бағдарламалар бар
Сомаңыз бен қызмет түріңізге қарай «Даму» бағдарламасын таңдап береміз. Қоңырау шалып, тегін кеңес береміз. Бұл сізге ешқандай міндет жүктемейді.