Бизнеске авто лизинг: қанша тұрады және компанияның тәуекелі қандай
Авто лизинг — лизингтік компания көлікті сатушыдан сатып алып, оны ай сайынғы төлемге бизнесіңіздің пайдалануына беретін тәсіл, ал соңғы төлемнен кейін көлік әдетте сізге өтеді. 2026 жылы банктер мен лизингтік компаниялар автокөлікті жылдық 14–26,2 %-бен, әдетте 10–30 % аванспен және 37 айдан басталатын мерзімге лизингке береді. Мемлекеттік бағдарламалар арзанырақ, бірақ олар тек қазақстандық өндірістің көліктеріне арналған. Автокөлік лизингінің қанша тұратынын, кімге берілетінін, жарнасыз бола ма, қандай тәуекелі бар және төлемей қалсаңыз не болатынын талдаймыз.
Авто лизинг қалай жұмыс істейді және автонесиеден немен ерекшеленеді?
Авто лизингте көлік сізге 1 жылдан ұзақ мерзімге беріледі, ал соңғы төлемге дейін ол лизингтік компанияның меншігі болады және қамтамасыз ету қызметін атқарады. Автонесиеде көлік бірден сіздікі болады, бірақ әдетте банкте кепілде тұрады.
Сызба мынадай. Сіз көлік пен сатушыны таңдайсыз, лизингтік компания оны сатып алып, шарт бойынша сізге бір жылдан ұзақ мерзімге береді. Сіз ай сайын төлейсіз: төлемнің бір бөлігі көліктің құнын өтейді, бір бөлігі — лизингтік компанияның сыйақысы. Бәрі төленгенде, егер шартта сатып алу көзделсе, көлік шартта алдын ала жазылған баға бойынша сізге өтеді.
Бизнес үшін лизингтің 2 практикалық артықшылығы бар. Біріншісі: кепілзат әдетте керек емес, өйткені меншік иесі лизингтік компания болып қалады. Екіншісі: салық үшін сіз көліктің сатып алушысы болып саналасыз және оны өз негізгі құралыңыз ретінде есепке аласыз, құжат бойынша меншік иесі басқа болса да.
Кемшілігі де бар: көлікке қатысты барлық тәуекел оны қабылдаған сәттен бастап сіздікі. Көлік апатқа ұшыраса немесе ұрланса, шартта басқаша жазылмаса, кесте бойынша бәрібір төлеуге тура келеді. Сондықтан біз тексерген, шарттарын ашып жазатын барлық компания бүкіл мерзімге сақтандыруды, ал көпшілігі GPS-трекерді де талап етеді.
Лизинг нысанасының жойылуы, жоғалуы, бүлiнуi, ұрлануы … лизинг алушыны лизинг шарты бойынша мiндеттемелерден босатпайды және, егер лизинг шартында өзгеше белгiленбесе, лизинг алушының талабы бойынша лизинг шартын мерзiмiнен бұрын бұзуға негiз болып табылмайды.Дереккөз: ҚР 05.07.2000 № 78-II «Қаржы лизингі туралы» Заңы, 2, 5, 8, 20-баптар; 18.07.2025 № 214-VIII Салық кодексі, 212-бап, adilet.zan.kz; 29.09.2026 салыстырылды
2026 жылы авто лизинг қанша тұрады?
Банктер мен лизингтік компанияларда автокөлік лизингінің мөлшерлемесі — жылдық 14–26,2 %, жылдық тиімді мөлшерлеме 30 %-ға дейін жетеді, аванс әдетте 10–30 %, авто лизинг мерзімі — 37 айдан, әдетте 60-қа дейін.
| Шарт | Нарықтағы әдеттегі аралық |
|---|---|
| мөлшерлеме | жылдық 14–26,2 %; коммерциялық көлік дилерлерімен бірлескен бағдарламаларда — 16,5–18 % |
| аванс | 10–30 %; дилерлік бағдарламада аванс 30 %-дан болса, мөлшерлеме төмен |
| мерзімі | авто лизинг — 37-ден 60 айға дейін; жалпы көлік пен техника лизингі — 84 айға дейін |
| ұйымдастыру комиссиясы | 0-ден 1,5 %-ға дейін |
| үстіне қосылатын міндетті шығындар | бүкіл мерзімге КАСКО және GPS-трекер |
Бір лизингтік компанияның калькуляторы бойынша мысал. Көлік 10 млн ₸, аванс 20 %, мерзімі 37 ай: артық төлемді қосқанда мәміле 12,8 млн ₸-ге түседі, яғни артық төлем шамамен 2,8 млн ₸. Біздің есебіміз бойынша бұл жылдық шамамен 22 %. Жылдық пайызбен қымбаттауды компаниялар жарияламайды, сондықтан барлық төлемнің қорытынды сомасын және жылдық тиімді мөлшерлемені салыстырыңыз.
Неге авто лизинг барлық жерде дерлік 37 айдан басталады. Сыйақыға ҚҚС жеңілдігі шарт 3 жыл және одан ұзақ мерзімге жасалса ғана қолданылады. Сондықтан банктер ең аз мерзімді 37 ай етіп қояды және лизингті ертерек өтесеңіз, айыппұл болатынын ескертеді.
Салық заңнамасына сәйкес, лизингтің ең аз мерзімі 37 айды құрайды. 37 айға дейін мерзімінен бұрын өтелген жағдайда, айыппұл санкциялары туындауы мүмкін…Дереккөз: Қазақстанның бір банкі мен 3 лизингтік компаниясының авто лизинг және бизнеске лизинг туралы ресми беттері; Салық кодексі, 213-бап, adilet.zan.kz; 29.09.2026 салыстырылды
ЖК мен заңды тұлғаларға авто лизинг: кімге береді
Бизнес кемінде 12 ай жұмыс істесе, авто лизингті ЖК-ға да, ЖШС-ға да береді. Бір жасқа толмаған бизнеске тек қосымша кепілзатпен немесе кепілдікпен, не болмаса 40 %-дан аванспен 2 жылға дейінгі жеке бағдарлама бойынша береді.
Бір банкте ЖШС пен ЖК үшін шарттар әртүрлі. ЖШС 15 %-дан аванспен 5–70 млн ₸, ЖК 10–30 % аванспен 5–50 млн ₸ алады. Кредиттік тарихы нашар және салық қарызы бар компанияларға бас тартады. Шаруа қожалықтарын, жеке сот орындаушыларын, нотариустар мен адвокаттарды бұл бағдарламаға алмайды.
Бизнеске бір жыл толмаса, бір лизингтік компанияда жеке бағдарлама бар: аванс 40 %-дан (жылжымайтын мүлікті кепілге берсеңіз, 20 %-дан), мөлшерлеме 16 %-дан, мерзімі 12–24 ай. Басты шарт — көлікті алатын жұмыстарыңызға жасалған қолданыстағы шарт. Мұндай шарт болмаса, жаңа компания үшін соманың кемінде жартысына кепілдік, депозит немесе кепілзат берілген жағдайда ғана кәдімгі лизинг алуға болады.
Бастапқы жарнасыз авто лизинг бола ма?
Сирек болады: тексерілген 4 компанияның біреуі ғана 0 % аванс ұсынады, онда да тек көлік құнының кемінде 20 %-ы мөлшерінде қосымша кепілзат беретін, бұрын лизинг алған клиенттерге.
Бұл бағдарламаның шарттары: сізде лизинг шарттары бар, олар бойынша кемінде 24 төлемді уақытында төлегенсіз. Қосымша кепілзатсыз онда аванс — 10 %-дан. Яғни «жарнасыз» іс жүзінде жарнаның орнына кепілзат қойылатынын білдіреді.
Мемлекетте 0 % аванс 3 жағдайда болады. Өнеркәсіпті дамыту қоры тасымалдаушыларға автобусты бүкіл мерзімге бір рет 0,01 %-бен береді, бірақ республикалық маңызы бар қалаларда және облыс орталықтарында емес. Төлемдерді бюджет өтесе, ол техниканы да авансыз қаржыландырады. ҚазАгроҚаржы отандық өздігінен жүретін ауыл шаруашылығы техникасын авансыз береді — бұл туралы арнайы техника лизингі бетінде.
0%-дан бастап, жылжымалы және/немесе жылжымайтын мүлік түріндегі, кепіл құны сатып алынатын Мүліктің бастапқы құнының кемінде 20%-ы мөлшеріндегі қосымша кепіл қамтамасыз ету ұсынылған жағдайдаДереккөз: лизингтік компанияның қайталама клиенттерге арналған бағдарламасының ресми беті; idfrk.kz, «Автобустар» және «Автокөлік құралдарын, коммуналдық және жол-құрылыс техникасын лизингке беру»; 29.09.2026 салыстырылды
Жүрген көлікті авто лизингке алу: қандай көліктерді алады
Болады, бірақ шектеулі: бір лизингтік компания жасы 2 жылдан аспайтын және Қытайда жасалмаған техниканы алады, екіншісінде өтінімде тек 2024–2026 жылдары шыққан көліктерді таңдауға болады.
Өнеркәсіпті дамыту қоры жүрген көлікті қаржыландырмайды: ол тек пайдаланылмаған, шыққанына 2 жылдан аспаған жаңа техниканы алады. Ескірек көлік керек болса, лизингті емес, кепілзатпен несиені қарастырыңыз.
Жеңілдетілген авто лизинг: жүк және коммерциялық көлікке мемлекеттік бағдарламалар
Жеңілдетілген лизинг тек қазақстандық өндірістің техникасына бар: Өнеркәсіпті дамыту қоры арнайы техника мен жүк көлігін 3–12,6 %-бен, автобусты 7 %-бен, ал «Даму» қорының «Өрлеу-Лизинг» бағдарламасы көлікті 12,6 %-бен береді.
| Бағдарлама | Нені қаржыландырады | Шарттары |
|---|---|---|
| Өнеркәсіпті дамыту қоры, «Арнайы техника» | отандық жүк көліктері мен арнайы техника, жеңіл көлік пен ауыл шаруашылығы техникасынан басқа | 3 %, аванс 30 %, 3–5 жыл, борыш бойынша 6 айға дейін кейінге қалдыру |
| Өнеркәсіпті дамыту қоры, коммуналдық және жол-құрылыс техникасы | автокөлік және техника | 12,6 %, аванс 15 %-дан, 5 жылға дейін |
| Өнеркәсіпті дамыту қоры, «Автобустар» | тасымалдаушыларға автобустар | 7 %, аванс 15 %-дан, 7 жылға дейін, 100 млн ₸-ден |
| «Даму» қорының «Өрлеу-Лизинг» бағдарламасы | қазақстандық өндірістің көлігі мен жабдығы | 12,6 %, аванс 15 %-дан, 84 айға дейін, 1 млрд ₸-ге дейін |
Өнеркәсіпті дамыту қорының сайтында бір техникаға әртүрлі мөлшерлеме тұр — 3 %, 7 % және 12,6 %. Мөлшерлеменің неге байланысты екенін және қазір қай бағдарлама өтінім қабылдайтынын қор жазбайды. Нақты шарттарды қордан немесе зауыттан нақтылаңыз: «Арнайы техника» бойынша өтінімді зауыт арқылы беруге болады.
Жеңіл көлікке таңдау тар. Өнеркәсіпті дамыту қоры жеңіл көлікті қаржыландырмайды, ал «Өрлеу-Лизинг» қазақстандық өндірістің жеңіл көлігін бір көліктің бағасы 3 500 АЕК-тен аспаса ғана береді, бұл 2026 жылы 15 137 500 ₸. Нарықтық лизингті «Іскер аймақ» субсидиясымен арзандатуға болады: мөлшерлеменің бір бөлігін «Даму» қоры төлейді, сіз — кемінде 12,6 %. Бірақ керекті көлік қазақстандық тауар өндірушілер тізілімінде болса, соны алу керек.
Лизинг нысанасы - ауыл шаруашылығы техникасы мен жеңіл көлікті қоспағанда, … жаңа, бұрын пайдаланылмаған және 2 жылдан аспайтын отандық өндірістің автокөлік құралдары мен арнайы мақсаттағы автотехникасы.Дереккөз: idfrk.kz, «Арнайы техника», «Автобустар», «Автокөлік құралдарын лизингке беру…»; damu.kz, «Өрлеу-Лизинг»; ҚР Үкіметінің № 1176 қаулысы, 9-т.; 29.09.2026 салыстырылды
Авто лизингте бизнес қандай салық төлейді?
Салық үшін сіз көліктің сатып алушысысыз: оны негізгі құрал ретінде есепке қойып, амортизация есептейсіз, ал лизинг сыйақысын КТС бойынша шегерімге жатқызасыз. ҚҚС-ты шот-фактуралар бойынша бөліп-бөліп, әр төлем сайын аласыз.
ҚҚС көліктің бүкіл құнына бірден емес, әр төлемнің құнды өтеуге кететін бөлігіне, кесте бойынша төлем күніне есептеледі. Шарт 3 жыл және одан ұзақ мерзімге жасалса және Салық кодексінің басқа шарттарына сай келсе, лизингтік компанияның сыйақысы ҚҚС-тан босатылады.
Осыдан тәуекел туындайды: шартты 3 жыл толмай жапсаңыз немесе бірінші жылы құнның жартысынан көбін төлесеңіз, ҚҚС жеңілдігі кері күнмен қайта есептеледі, ал лизингтік компания қосымша шот-фактура жазып береді. Мерзімінен бұрын өтеуді алдымен бухгалтермен есептеңіз.
Осы Кодекстің 213-бабында белгіленген талаптар сақталмаған жағдайда, мүлікті қаржы лизингіне беру кезінде бұрын босатылған айналым өткізу бойынша айналым жасалған күннен бастап ретроспективті түрде салық салынатын айналым деп танылады;Дереккөз: 18.07.2025 № 214-VIII Салық кодексі, 212, 213, 263, 449, 460, 478-баптар, adilet.zan.kz; 29.09.2026 салыстырылды
Лизингтегі көлік үшін төлемей қойсаңыз не болады?
Қатарынан 2 рет төлемесеңіз, лизингтік компания көлікті кәдімгі талап арызсыз — нотариустың атқарушылық жазбасы бойынша алып қоя алады. Лизинг туралы заң бұған дейін сізге кемінде бір ай бұрын жазбаша ескертуді талап етеді.
Көлікті даусыз тәртіппен тағы 2 жағдайда алып қоюға болады: оны шартқа сай пайдаланбасаңыз немесе лизингтік компанияны тексеруге жібермесеңіз. Көлікті қайтару керек болып, сіз оны қайтармасаңыз, мерзімі өткен бүкіл уақыт үшін лизинг төлемдері есептеледі және залал өндіріледі.
Алып қойылған көлікті лизингтік компания басқа адамға лизингке беруге құқылы. Төлем қиындап жатса, екінші төлемді өткізіп алмай тұрып, кейінге қалдыру туралы келісіңіз: одан кейін компанияда алып қою құқығы пайда болады.
3) егер лизинг алушы белгiленген көлемдегi лизинг шарты бойынша лизинг төлемдерiн шартта көзделген мерзiмде қатарынан екi немесе одан көп рет төлемесе даусыз талап етуге құқығы бар.Дереккөз: ҚР «Қаржы лизингі туралы» Заңы, 4, 23, 24-баптар; ҚР «Нотариат туралы» Заңы, 92-1-бап, adilet.zan.kz; 29.09.2026 салыстырылды
Жиі қойылатын сұрақтар
Авто лизингте КАСКО керек пе?
Сақтандыруды заң емес, шарт талап етеді. Біз тексерген, шарттарын ашып жазатын барлық компания бүкіл мерзімге сақтандыруды талап етеді, ал Өнеркәсіпті дамыту қорында да КАСКО сіздің есебіңізден.
Авто лизингті мерзімінен бұрын өтеуге бола ма?
Болады, бірақ 37 айға дейін банк айыппұл алуы мүмкін, ал шарт 3 жыл толмай жабылса, ҚҚС жеңілдігі қайта есептеледі.
Авто лизингте кепілзат керек пе?
Әдетте жоқ: қамтамасыз ету — көліктің өзі. Бизнеске бір жыл толмаса немесе әдеттегіден төмен аванс алғыңыз келсе, кепілзат сұрайды.
Авто лизингті қаншалықты тез мақұлдайды?
Цифрлық өнімдер бойынша банктер мен лизингтік компаниялар шешімді 10 минутта беруге уәде етеді, кәдімгі қаржылық лизинг бойынша банк өтінімді 2 аптаға дейін қарайды.
Әрі қарай
Банк несие бермеді ме? Енді қайда бару керек екенін айтамыз
Компанияңызды қарап, мүмкіндігіңіз қай жерде көбірек екенін көрсетеміз. Қоңырау шалып, тегін кеңес береміз. Бұл сізге ешқандай міндет жүктемейді.