Есебі бар шаштараздың бизнес-жоспары: өзін-өзі жұмыспен қамтыған шебер немесе салон, ЭҚЖЖ коды, санитария және салықтар
Шаштараздың бизнес-жоспары бір таңдаудан басталады: жалғыз шебер болып жұмыс істейсіз бе, әлде жалдамалы шеберлері бар салон ашасыз ба. Жалғыз шебер өзін-өзі жұмыспен қамтыған ретінде салық төлемей дерлік жұмыс істей алады, ал салонға ЖК керек, оның есебі мүлде басқа. Төменде төрт креслолы салон пайдасының шартты есебі және оны жалғыз шебердің жұмысымен салыстыру берілген. Одан әрі — ЭҚЖЖ коды, санитариялық талаптар, салықтар және шаштараз ашуға арналған «Даму» қорының бағдарламалары.
Шаштараз бен сұлулық салонының ЭҚЖЖ коды қандай?
Шаштараз бен сұлулық салоны бір кодпен жұмыс істейді — 96.02.0. Оған шаш қию, бояу, сәндеу, сақал-мұрт қыру, маникюр, педикюр, бетәрлеу және бетке массаж жасау кіреді. Маникюр немесе қас салонына бөлек код жоқ. Тату мен пирсинг — 96.09.0 коды, ал солярий мен массаж салоны — 96.04.0.
Кодтар арасындағы шекара тек тіркеу үшін маңызды емес. Осы үш кодтың ішінде өзін-өзі жұмыспен қамтыған ретінде тек 96.02.0 кодымен жұмыс істеуге болады, ал тату шебері мен массажшыға бұл режим жабық. Әкімдік тұрмыстық қызметтерді «Іскер аймақ» субсидиясына енгізген жерлерде шаштараздар өтеді, бірақ сауна, массаж салоны мен тату барлық тізімде «қоспағанда» деп тікелей көрсетілген. Медициналық массаж мүлде салон қызметі емес, денсаулық сақтау саласына жатады.
96.02.0 Шаштараздардың, сұлулық салондарының көрсетілетін қызметтерді ұсынуы. Бұл ішкі класқа: - ерлер мен әйелдер үшін орындалатын шаш жуу, тегістеу және қию, ретке келтіру, бояу, іріктеп бояу, бұйралау, шашты түзулеу және ұқсас жұмыстар … кіредіДереккөз: Экономикалық қызмет түрлерінің жалпы жіктеуіші ҚР ҰЖ 03-2019, № 4 өзгерісімен, 96.02.0, 96.04.0, 96.09.0 ішкі кластары; stat.gov.kz, 30.09.2026 салыстырылды
Есебі бар шаштараздың бизнес-жоспары: салон және жалғыз шебер
Біздің шартты мысалда төрт креслолы салон күніне 30 клиентке қызмет көрсетеді, орташа чек — 5 000 ₸. Түсім айына 3,9 млн ₸, шығыс шамамен 2,97 млн ₸, иесінің пайдасы шамамен 925 мың ₸. 6 млн ₸ салынса, салон шамамен 6,5 айда өзін ақтайды.
| Көрсеткіш | Қалай есептейміз | Айына |
|---|---|---|
| Түсім | күніне 5 000 ₸-ден 30 клиент, 26 күн | 3 900 000 ₸ |
| Шеберлерге ақы, салықтарымен бірге | түсімнің 40 %-ы | 1 560 000 ₸ |
| Әкімшінің жалақысы, салықтарымен бірге | штат кестесі бойынша | 250 000 ₸ |
| Жалдау ақысы | шарт бойынша | 400 000 ₸ |
| Бояу, сусабын, шығыс материалдары | түсімнің 10 %-ы | 390 000 ₸ |
| Коммуналдық қызметтер | шоттар немесе бағалау бойынша | 100 000 ₸ |
| Жарнама | жоспар бойынша | 100 000 ₸ |
| Оңайлатылған декларациядағы салық | түсімнің 4 %-ы | 156 000 ₸ |
| ЖК-ның өзі үшін төлемдері | жарналарға арналған табыс 85 000 ₸ болғанда | 18 700 ₸ |
| Иесінің пайдасы | түсімнен барлық шығыс шегеріледі | 925 300 ₸ |
Сандардың бәрі шартты: орташа чек пен шеберлердің үлесін өз ауданыңыздағы салондардан алыңыз. Өзін ақтау мерзімі былай есептеледі: жөндеуге, креслоларға, шаш жуатын орындарға және материалдардың алғашқы қорына салынған қаражат айлық пайдаға бөлінеді. 6 млн ₸-ні 925 мың ₸-ге бөлсеңіз, шамамен 6,5 ай шығады.
Енді мұны жалғыз жұмыс істейтін шебермен салыстырыңыз. Күніне 5 000 ₸-ден сегіз клиент 26 күнде айына 1 040 000 ₸ береді. Бұл өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға арналған шектен, 1 297 500 ₸-ден аз. Өзін-өзі жұмыспен қамтыған шебердің салығы — 0 %, ол тек әлеуметтік төлемдерге 4 %, яғни 41 600 ₸ төлейді. Сондықтан салонның бизнес-жоспарында шеберге дербестігінің есесіне не беретініңізді ашық көрсетіңіз: тұрақты клиенттер, әкімші, жұмыс орны және материалдар. Әйтпесе жақсы шеберлер өз бетінше жұмыс істеуге кетіп қалады.
Шаштаразға қандай рұқсаттар керек?
Теріні бұзбайтын қызметтер көрсететін шаштараз бен салонға — шаш қию, бояу, маникюр, педикюр — жұмысты бастағаны туралы хабарлама жеткілікті. Ал салонда теріні бұзатын процедуралар — инъекция, татуаж, татуировка — жасалса, бұл эпидемиялық мәні жоғары объект, оған ашылғанға дейін санитариялық-эпидемиологиялық қорытынды керек.
- Хабарлама ашылғанға дейін беріледі, шешім күтудің қажеті жоқ.
- Санитариялық-эпидемиологиялық қорытынды — мерзімсіз рұқсат, онсыз эпидемиялық мәні жоғары объект жұмыс істей алмайды.
- Инъекциялық косметология медицинаға жақын: медициналық лицензияның «дерматовенерология (дерматокосметология)» деген бөлек кіші түрі бар, ал лицензиясыз медициналық қызмет көрсетілсе, қызмет тоқтатыла тұруы мүмкін. Инъекция жасауды жоспарласаңыз, медициналық лицензия керек пе, жоқ па — денсаулық сақтау басқармасынан нақтылаңыз.
Ең оңайы — теріні бұзбайтын қызметтерден бастау: хабарлама бірден беріледі, ал қорытынды және, мүмкін, лицензия қажет процедураларды салон аяғынан тұрған соң қосуға болады.
23) шаштараздар, сұлулық салондары, тері және сілемейлі жабынды бұзбай косметикалық қызметтерді, оның ішінде маникюр және педикюр бойынша қызметтер көрсететін косметологиялық орталықтар;Дереккөз: ҚР ДСМ 2020 жылғы 30.11. № ҚР ДСМ-220/2020 бұйрығы, қосымша, 3-тармақ 10-тармақша, 4-тармақ 23-тармақша; ҚР «Рұқсаттар және хабарламалар туралы» Заңы, 1-қосымша, 15-тармақ; «Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы» Кодекс, 34-2-бап; adilet.zan.kz, 30.09.2026 салыстырылды
Өзін-өзі жұмыспен қамтыған ба, ЖК ме: шаштараз шеберіне қандай салық режимі сай келеді?
Жалғыз, жұмыскерсіз және ЖК тіркемей жұмыс істейтін шебер — Қазақстан азаматы немесе қандас — өзін-өзі жұмыспен қамтыған бола алады: 96.02.0 коды рұқсат етілген қызмет түрлерінің тізбесінде тікелей тұр. Салық 0 %, әлеуметтік төлемдерге кірістің 4 %-ы кетеді, кіріс шегі — айына 1 297 500 ₸. Жалдамалы шеберлері бар салонға ЖК немесе ЖШС керек, оған оңайлатылған декларация сай келеді: түсімнің 4 %-ы.
Бір адамды болса да жұмысқа алсаңыз немесе кіріс шектен асса, өзін-өзі жұмыспен қамтыған ретінде жұмыс істей алмайсыз. Сонда ЖК тіркеліп, оңайлатылған декларация таңдалады: 96.02 коды оны қолдануға тыйым салынған қызмет түрлерінің тізбесінде жоқ. Базалық 4 % мөлшерлемені мәслихат жартысынан артық өзгерте алмайды, сондықтан өз қалаңыздағы шешімді тексеріңіз. Оңайлатылған декларациядағы салон ҚҚС төлемейді және ол бойынша тіркеу есебіне тұрмайды, тіпті жылдық айналым 43,25 млн ₸-ден асса да: бұл шек тек жалпыға бірдей белгіленген режимге қатысты. Түсім оңайлатылған декларацияның шегінен асса, жалпыға бірдей белгіленген режимге көшуге тура келеді, сонда ҚҚС пайда болады.
2. Осы Кодекстің мақсаттары үшін өзін-өзі жұмыспен қамтығандар деп мынадай талаптарға сәйкес келетін: … 2) жұмыскерлердің еңбегін пайдаланбайтын; … жеке тұлғалар (дара кәсіпкерлер болып табылмайтын) – Қазақстан Республикасының азаматтары, қандастар танылады.Дереккөз: ҚР 2025 жылғы 18.07. № 214-VIII Салық кодексі, 718, 719, 723, 726-баптар; ҚР Үкіметінің 2025 жылғы 21.11. № 994 (38-жол) және 2025 жылғы 14.11. № 970 қаулылары; adilet.zan.kz, 30.09.2026 салыстырылды
Салон ашуға қаражат: Даму бағдарламалары және грант
«Даму» сайтындағы бағдарлама іріктеу 96.02.0 коды үшін «Іскер аймақ» мөлшерлеме субсидиясын көрсетеді, бірақ ол тұрмыстық қызметтерді әкімдік таңдаған жерде ғана бар. 30.09.2026 жағдайы бойынша шаштараздар кіретін 96.0 тобын 200 аудан мен қаланың 48-і таңдаған. Астананың, Алматының және Шымкенттің тізімдерінде шаштараздар жоқ. Әкімдік таңдамаған жерде субсидия тек әлеуметтік кәсіпкерлік субъектілерінің тізіліміне енгізілгендерге беріледі.
| Қолдау | Шаштаразға арналған шарттар |
|---|---|
| «Іскер аймақ» | қор 200 млн ₸-ге дейінгі несие бойынша номиналды мөлшерлеменің 40 %-ын төлейді; мысалы, Көкшетауда, Ақтөбеде, Қарағандыда, Балқашта және Сәтбаевта |
| Даму кепілдігі | шаштараздар қордың басым салаларына кірмейді, «Даму» сайтындағы іріктеу де бұл кепілдікті 96.02.0 үшін көрсетпейді; бірақ қағидалар бойынша 7 млрд ₸-ге дейінгі несиеге кепілдікті басым емес жобаға да қор банкке бөлген үлес шегінде беруге болады — өз банкіңізден сұраңыз |
| 400 АЕК грант | креслоларға, құрал-сайманға және жалдау ақысына 1 730 000 ₸-ге дейін; жеті әлеуметтік осал топтан шыққан жұмыссыздарға немесе ашылғанына бір жыл толмаған ЖК-ға ғана |
Тұрмыстық қызметтерді «Іскер аймақ» бағдарламасына енгізген 48 әкімдіктің бәрі мұны «96.04 және 96.09 қоспағанда» деген ескертпемен жасаған, яғни сауна, массаж салоны, солярий мен татудан басқасын енгізген. Сондықтан шаштараз өтеді, ал тату-студия өтпейді. Бағдарламаны бизнес-жоспарға жазбас бұрын өз әкімдігіңіздің тізімін тексеріңіз.
Өзге де жеке көрсетілетін қызметтерді ұсыну. «96.04 Физикалық жайлылықты қамтамасыз ету бойынша қызметті және 96.09 Басқа топтамаларға енгізілмеген өзге де жеке көрсетілетін қызметтерді ұсынуды қоспағанда»Дереккөз: «Даму» қоры, ЭҚЖЖ бойынша бағдарлама іріктеу және «Іскер аймақ» бойынша әкімдіктердің тізбелері (мысалы, Қарағанды); ҚР ЕХӘҚМ № 272 бұйрығы, 11–12-тармақтар; damu.kz, adilet.zan.kz, 30.09.2026 салыстырылды
Бизнес-жоспар үлгісі, салықтар және грант
Жалпы бизнес-жоспар үлгісі, салық режимдері, ЖК ашу және грант туралы — көршілес беттерде.
Жиі қойылатын сұрақтар
Маникюр шебері өзін-өзі жұмыспен қамтыған ретінде жұмыс істей ала ма?
Иә. Маникюр 96.02.0 кодына кіреді, ал бұл код өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға рұқсат етілген қызмет түрлерінің тізбесінде бар. Шарттары сол: Қазақстан азаматтығы немесе қандас мәртебесі, жұмыскерсіз, ЖК-сыз және айына 1 297 500 ₸-ге дейінгі кіріс.
Тату шебері өзін-өзі жұмыспен қамтыған бола ала ма?
Жоқ. Тату мен пирсинг 96.09.0 кодына жатады, ал ол өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға рұқсат етілген тізбеде жоқ. Тату шеберіне ЖК керек.
400 АЕК грантқа салон ашуға бола ма?
Иә, салалық тыйым жоқ: грант жабдыққа, құрал-сайманға және жалдау ақысына жұмсалады. Бірақ оны әлеуметтік осал топтардан шыққан жұмыссыздар немесе ЖК ашқанына бір жыл толмағандар ғана алады.
Әрі қарай
Банкке немесе «Даму»-ға бизнес-жоспар керек пе?
Жоба мен соманы жазыңыз. Жұмыс басталғанға дейін мерзімі мен бағасын айтамыз. Қоңырау шалып, тегін кеңес береміз. Бұл сізге ешқандай міндет жүктемейді.